Σαν παιδί έχασα πάρα πολύ χρόνο παίζοντας βιντεοπαιχνίδια.
Όμως η αλήθεια είναι ότι πιστεύω ότι χάρη σε εκείνα τα παιχνίδια βρίσκομαι εδώ που βρίσκομαι σήμερα. Και όχι μόνο για αυτά με τα οποία ασχολήθηκα επαγγελματικά, αλλά ένα ακόμα πλεονέκτημα που είχαν εκείνα τα παιχνίδια ήταν να μου μάθουν να κάνω budgeting.
Βιντεοπαιχνίδια που μου έμαθαν να διαχειρίζομαι χρήματα και πόρους
Θυμάμαι ας πούμε να παίζω με τις ώρες Civilization, να χάνω ατελείωτες μέρες να παίζω SimCity και 15 μέρες κάπου εκεί στα Χριστούγεννα να παίζω 16 ώρες τη μέρα Championship Manager ή Football Manager. Δεν θυμάμαι πώς από τα δύο το λέγαμε τότε.
Κάποιες φορές θυμάμαι ότι όταν έκλεινα τον υπολογιστή και έβγαινα έξω από το σπίτι μετά από τόσο παιχνίδι, αισθανόμουν τόσο περίεργα, αφού είχα αφιερώσει τόσες πολλές ώρες μπροστά σε μια οθόνη.
Όμως παίζοντας αυτά τα παιχνίδια στρατηγικής, κάνοντας διαχείριση των πόρων στο SimCity ας πούμε, καταστρώνοντας ένα πλάνο για το πώς θα εξελίσσω το λαό που αντιπροσώπευα στο Civilization και διαχειρίζοντας μια ολόκληρη ομάδα ποδοσφαίρου για πολλά εικονικά χρόνια στο Football Manager, πιστεύω ότι μου έμαθαν αρκετά πράγματα για το πώς να διαχειρίζομαι τα οικονομικά μου.
Και ένα από τα παιχνίδια που πραγματικά μου έμαθε τα οικονομικά των επιχειρήσεων ήταν και το Monopoly Tycoon.
Ένα ψιλοσπάνιο παιχνίδι νομίζω που δεν ξέρω κατά πόσο έχει ακουστεί και κατά πόσο είναι δημοφιλές. Μιλάμε τώρα για την εποχή του 2000 κάτι, το οποίο παιχνίδι στην ουσία δεν ήταν ακριβώς όπως η μονόπολη, αλλά διαχειριζόσουνα σπίτια και επιχειρήσεις που είχες πάνω σε μία εικονική πόλη που έμοιαζε με τη Μονόπολη.
Αυτό λοιπόν με έκανε να μάθω να κάνω σωστή οικονομία των χρημάτων που είχα σαν επιχειρηματίας, σαν εικονικός επιχειρηματίας σε εκείνο το παιχνίδι και να προσπαθώ να δω τι θα κάνει ο ανταγωνισμός, οι αντίπαλοί μου και να βρίσκω ευκαιρίες και να βλέπω τις πωλήσεις σαν να διαχειρίζομαι ένα κανονικό κατάστημα.
Ένα άλλο παιχνίδι τώρα που θυμάμαι είναι το Billionaire. Νομίζω ήταν το Billionaire 2, η δεύτερη έκδοση, το οποίο ήταν κάτι σαν μονόπολη, με τη διαφορά όμως ότι μπορούσες να επενδύσεις και στο χρηματιστήριο που υπήρχε μέσα στο παιχνίδι.
Η αλήθεια είναι ότι ήταν από τα πρώτα παιχνίδια που με έφεραν σε πρώτη επαφή με το χρηματιστήριο κάπου εκεί στην εποχή του 1999 με 2000 που ήταν όσο να'ναι μια ιδιαίτερη στιγμή και για το ελληνικό χρηματιστήριο.
Τότε λοιπόν σε εκείνο το παιχνίδι η τακτική στην ουσία του χρηματιστηρίου για να πετύχεις ήταν ότι ποτέ δεν θα χάσεις χρήματα που βάζεις εκείνο το χρηματιστήριο στο Billionaire εφόσον δεν πουλήσεις. Μου είχε κάνει λοιπόν τρομερή εντύπωση τότε ότι τελικά η στρατηγική για να αυγατήσουν τα εικονικά σου χρήματα στο παιχνίδι ήταν απλώς να αγοράζεις οποιαδήποτε μετοχή στα τυφλά εντελώς που υπήρχε σε εκείνο το εικονικό χρηματιστήριο και αργά ή γρήγορα θα είχες αύξηση του κεφαλαίου σου.
Τότε η αλήθεια είναι ότι πίστευα ότι ήταν ένα bug του παιχνιδιού αυτού.
Είχα πει κιόλας τότε στο φίλο μου τον Πέτρο με τον οποίο αργότερα πήγαμε και μετρήσαμε φύλλα στο Blackjack στα τραπέζια του καζίνο ότι κοίτα να δεις τελικά αυτό το παιχνίδι είναι πολύ εύκολο να το κερδίσεις. Αρκεί να βάζεις ό,τι χρήματα παίρνεις μέσα από το παιχνίδι που ήταν σαν μονόπολη και να τα επενδύσεις στο χρηματιστήριο. Γιατί είναι στην ουσία εγγυημένο ας το πούμε ότι θα αυξηθεί η αξία του χαρτοφυλακείου σου.
Πίστευα λοιπόν ότι ήταν ένα πρόβλημα του παιχνιδιού και ότι όποιος θα καταλάβαινε ότι έτσι δούλευε, δεν είχε παρά να ακολουθήσει αυτή τη στρατηγική για να κερδίσει. Στην ουσία λοιπόν ήδη από τότε ήταν η τακτική του DCA που φυσικά δεν είχα ιδέα για αυτήν, του Dollar Cost Averaging, όπου απλά ό,τι χρήματα έχεις αποταμιεύσει, τα επενδύεις σε οποιοδήποτε χρηματιστήριο και μετά από 20, ξέρω γω 30 χρόνια αποκλείεται να μη βγεις κερδισμένος.
Ειδικά αν τα τοποθετήσεις και σε ένα πακέτο μετοχών, ώστε να αποφύγεις ας πούμε να πάρεις μια ξεχωριστή μετοχή και να εξαρτιέσαι μόνο από αυτήν, η οποία μπορεί να μην πάει τόσο καλά όσο οι υπόλοιπες. Στην ουσία δηλαδή να επενδύσεις έναν κλάδο μετοχών.
Θεωρώ λοιπόν ότι όλα αυτά τα βίντεο παιχνίδια με εισήγαγαν στο χώρο των οικονομικών χωρίς εγώ να το καταλάβω, χωρίς να έχω πάρει ιδέα. Αν και δεν έπαιξα ένα άλλο παιχνίδι που ήθελα πολύ να παίξω, το Capitalism, παρόλο που το είχα υπόψη μου, θεωρώ ότι αυτά τα παιχνίδια με επηρέασαν σε σημαντικό βαθμό ως προς την κατανόηση της αξίας του χρήματος και κυρίως της διαχείρισής του.
Παρόλα αυτά, κανένα από αυτά τα παιχνίδια που είπα δεν μου άλλαξε τη ζωή όσο μία προσφορά ενός δήθεν παιχνιδιού που νόμιζα εγώ που μου βγήκε ένα πρωί στην πλατφόρμα του Steam.
Η εξέλιξή μου ως gamer
Το Steam είναι στην ουσία μία συλλογή από παιχνίδια όπου μπορείς να αγοράσεις όποιο θέλεις. Όταν δηλαδή παλιά εγώ αγόραζα τα παιχνίδια σε original με τα κουτιά τους, γιατί είχα αυτή την τρέλα ας πούμε να βλέπω τα κουτιά πάνω στη βιβλιοθήκη μου με τα original κουτιά, ήταν στην ουσία πεταμένα λεφτά εκείνα.
Πολλά χρόνια μετά λοιπόν φτάσαμε σε ένα σημείο όπου πλέον όλα τα παιχνίδια έγιναν digital downloads, όπου μπορούμε να τα αγοράσουμε με το πάτημα ενός κουμπιού από τον υπολογιστή μας και να κατέβουν μέσω ίντερνετ.
Μιλάμε για πραγματική επανάσταση για έναν gamer σαν εμένα που ξεκίνησα να παίζω με τον Ατάρι 2600 το 1984 κάπου εκεί και μετά στις ασπρόμαυρες οθόνες ενός Amstrad.
Τα χρόνια λοιπόν κύλησαν και πλέον είχα στα χέρια μου μια άπειρη βιβλιοθήκη από βιντεοπαιχνίδια εκεί μέσα στο Steam που κάποτε απλά ονειρευόμουνα να έχω.
Συν φυσικά ότι είχα και τα δικά μου χρήματα να αγοράσω τα δικά μου παιχνίδια και να μην παρακαλάω τον πατέρα μου να μου αγοράσει το καινούργιο παιχνίδι που είχα ακούσει στα περιοδικά εκείνη την εποχή.
Η προσφορά που μου τράβηξε την προσοχή
Έτσι λοιπόν, όπως είμαι στην πλατφόρμα του Steam μια μέρα και χάζευα τα παιχνίδια που είχανε βγει, μου βγήκε ξαφνικά μία προσφορά για μία εφαρμογή, όπως αποδείχτηκε και όχι παιχνίδι όπως αρχικά νόμιζα.
Από 49€ λοιπόν έλεγε η προσφορά, μπορείς να το πάρεις στα 12,5€, με 75% λοιπόν έκπτωση.
Νομίζω ότι ήτανε το ποσοστό της έκπτωσης που μου έκανε εξ αρχής εντύπωση και κατά δεύτερον η λέξη budget στο όνομα της εφαρμογής που ακόμα δεν είχα καταλάβει ότι δεν πρόκειται για παιχνίδι αφού ήταν μέσα στη βιβλιοθήκη όλων των άλλων βιντεοπαιχνιδιών.
Εκείνη η εφαρμογή λοιπόν ονομαζόταν You Need a budget (YNAB). Και μιλάμε τώρα για το 2016 που συνέβησαν αυτά.
Το budget ήταν άγνωστη λέξη για μένα
Μέχρι τότε μπορεί να διαχειριζόμουν χρήματα και πόρους resources στα βιντεοπαιχνίδια.
Όμως η διαχείριση των πραγματικών χρημάτων μου στην πραγματική ζωή ήταν μέτρια έως κακή.
Μέχρι τότε το μόνο που έκανα όσον αφορά το να γνωρίζω τι χρήματα μπαίνουν και βγαίνουν ήταν ένα απλό Excel που είχα τα ποσά που είχα σε διάφορους λογαριασμούς κυρίως στο internet αλλά και στις τράπεζες και σε αυτό το Excel δεν έγραφα συναλλαγές δεν έγραφα τι ξοδεύω ας πούμε πο ξοδεύω κατηγορίες και λοιπά.
Σε αυτό το Excel ήταν πιο πολύ μια καταγραφή του να ξέρω κάθε στιγμή πόσα χρήματα έχω γενικά συνολικά, καθώς το συνολικό μου κεφάλαιο είχε κατανεμηθεί, είχε διασπορά, είχε χωριστεί ας πούμε σε αρκετούς λογαριασμούς τόσο online όσο και σε παραδοσιακούς τρόπους αποταμίευσης.
Έτσι για να μην κάθομαι να μετράω κάθε φορά ότι έχω τόσα εδώ, τόσα εκεί και τόσα παραπέρα, είχα αυτό το Excel, το οποίο το ανανέωνα κιόλας μια φορά στο δίμηνο ή στο τρίμηνο.
Πιο πολύ για να έχω μια συνολική εικόνα της συνολικής μου ρευστής περιουσίας.
Κάπου μέσα μου όμως ήξερα ότι αυτό δεν αρκεί και όχι απλά δεν αρκεί, αλλά δεν έχω καθόλου εικόνα για το κάθε μήνα πόσα συνολικά έξοδα έχω, πόσα είναι τα έξοδα της οικογένειάς μου και για το τελικά αν βγάζω σταθερά χρήματα κάθε μήνα ή απλά νομίζω ότι βγάζω χρήματα.
Μέχρι τότε την απάντηση μου την έδινε το συνολικό ποσό. Αν το συνολικό ποσό των καταθέσεων ας πούμε έδειχνε ανοδική τάση τότε όλα καλά. Αν έπεφτε τότε υπήρχε πρόβλημα.
Αλλά δεν ήξερα πού οφειλόταν.
Ήταν στο ότι έβγαζα λιγότερα χρήματα ή ήταν ότι ξοδεύαμε περισσότερα;
Οπότε στην ουσία υπήρχε αβεβαιότητα.
Δεν είχα καμία ιδέα για το τι πραγματικά συμβαίνει.
Η πρώτη επαφή με το budgeting
Οπότε κάπου μέσα στο μυαλό μου ήξερα ότι αυτό είναι ένα λάθος και θα έπρεπε να το διορθώσω. Και ήρθε λοιπόν αυτή η εφαρμογή εξ ουρανού να μου λύσει το πρόβλημα.
Βλέποντας λοιπόν τη λέξη budget στο όνομα της εφαρμογής, άρπαξα την ευκαιρία και λέω εντάξει για 12,5€ γιατί να μην το δοκιμάσω. Έτσι αγόρασα την εφαρμογή τον Σεπτέμβριο του 2016 και ξεκίνησα να μαθαίνω τη λογική πίσω από το budgeting. Κάτι που μου πήρε είναι η αλήθεια αρκετό καιρό, αρκετές δοκιμές και πολλές επανακινήσεις του budgeting, προκειμένου να υιοθετήσω τη λογική και τη φιλοσοφία όπως αυτή έπρεπε.
Από τότε λοιπόν έχουν περάσει 10 χρόνια όπου κάνω καταγραφή όλων των συναλλαγών μου και στα έσοδα και στα έξοδα κάθε μέρα.
Δεν έχω χάσει συναλλαγή όλα αυτά τα 10 χρόνια που να μην την έχω καταγράψει στην εφαρμογή αυτή.
Και όχι μόνο με έχει βοηθήσει στη διαχείριση των προσωπικών μου οικονομικών, αλλά η μεγαλύτερη αποκάλυψη ήταν όταν δημιούργησα ένα καινούργιο μπαζετ για την επιχείρησή μου. Κάτι που μέχρι τότε δεν μου είχε περάσει καθόλου από το μυαλό, αφού είχα ξεχωρίσει τα προσωπικά από τα επαγγελματικά μου έξοδα.